Bu site kapanmıştır. Yeni sitemiz: Parstoday Turkish
Pazar, 20 Aralık 2015 18:06

İran gelişmeleri

İran gelişmeleri

İran İslam Cumhuriyeti iki büyük seçime hazırlanıyor. 5. Dönem bilgeler meclisi seçimleri, 10. Dönem İslamî şura meclisi seçimleri ile 26 Şubat 2016 tarihinde eşzamanlı düzenleniyor.
Geçen hafta 5. Dönem bilgeler meclisi seçimlerinde aday kayıt işlemine başlandı. Bilgeler meclisi gerekli şartlara sahip olan fakihlerden oluşuyor. Bu kurum anayasanın 107. Maddesine göre veliyi fakihi belirleme ve gözetleme görevini yürütüyor.
Bu meclis üyeleri her dönemde seçimlerle ve halkın doğrudan ve gizli oyları ile seçiliyor. Bilgeler meclisinin görev suresi sekiz yıldır.
Öte yandan 10. Dönem İslamî şura meclisi aday kayıt işlemi de Cumartesi günü başladı. Aday kayıt işlemi 25 Aralık Cuma günü son buluyor.


Geçen hafta 15 Aralık Salı günü UAEK yönetim kurulu İran'ın nükleer faaliyetleri ile ilgili muhtemel askeri boyutları iddialarını içeren ve PMD olarak anılan dosyasını bir kararnameyi onaylayarak kapattı. Cumhurbaşkanı Ruhani İran'ın PMD dosyasının ajans yönetimi kurulu tarafından kapatılmasını İran milleti için siyasi ve uluslararası arenalarda büyük bir zafer niteledi. Ruhani Çarşamba günü çıktığı TV programında İran milletine hitap etti ve UAEK yönetimi kurulu PMD dosyasını kapattığını, ajans yönetimi kurulu 12 yıl süren suçlamaların ardından sonunda İran'ın nükleer faaliyetleri barışçıl yoldan sapmadığını itiraf ettiğini vurguladı.
Cumhurbaşkanı Ruhani, İran İslam İnkılabı Rehberi Ayetullah Hamanei'nin fetvası çerçevesinde asla nükleer silah peşinde olmadığını ve olmayacağını belirterek, İran'a dayatılan yaptırımlar da Aralık ayında kaldırılacağını ve böylece İran milleti ile dünya camiası arasında daha fazla teamülün yolu da açılmış olacağını belirtti.


Bercam nükleer anlaşmasının uygulanmasını takip etmekten sorumlu merkezin Başkanı ve Dışişleri Bakanı Yardımcısı Abbas Irakçi ise yaptığı açıklamada, PMD dosyası kapandıktan sonra ek protokolün uygulanması iki üç hafta zaman alacağını belirtti.
Irakçi, ek protokolü geçici olarak uygulamanın, İslamî şura meclisi ek protokolü daimi uygulanmak üzere onaylayıncaya dek süreceğini vurguladı. Irakçi önümüzdeki yıllarda bu da gerçekleşeceğini ifade etti.
Öte yandan İAEK Başkanı Ali Ekber Salihi ve UAEK genel müdürü Yokio Amano da geçen gen Bercam nükleer anlaşması konusunda bir telefon görüşmesi gerçekleştirdi.
UAEK genel müdürü Amano geçen Perşembe günü İAEK Başkanı Salihi ile gerçekleştirdiği telefon görüşmesinde PMD dosyasının ajans yönetim kurulu tarafından kapatılmasını kutladı ve bundan sonra yeni bir atmosfer oluşacağını kaydetti.
Salihi de geçen Çarşamba günü gazetecilere yaptığı açıklamada, İran'ın uzun vadeli nükleer faaliyetleri Bercam'ı gözetleme heyeti ve İMGYK tarafından onaylandıktan sonra ajansa gönderileceğini kaydetti.
Salihi Arak ağır su reaktörünün çıkarılması konusunda da İran ve ajans arasında bu bağlamda bir anlaşma imzaladığını ve ona göre hareket edileceğini vurguladı.


Geçen hafta Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Zarif, 3. Suriye zirvesine katılmak üzere New York'a gitti. Zirve hakkında bir açıklama yapan Dışişleri Bakanı Zarif, şimdiye kadar Suriye'de faaliyet yürüten terör örgütleri hakkında kabul edilebilir bir listeyi göremediklerini belirtti. Muhabirimize demeç veren Zarif, İran Suriye milletinin muhalif olarak kabul ettiği tüm grupların uluslararası yasalar çerçevesinde Suriye'de barış için çaba harcamalarını olumlu karşıladığını, El-kaide, IŞİD, El Nusra ve Ahrar-ul Şam gibi terör örgütlerini ve bu örgütlere bağlı çeteleri asla kabul etmediğini vurguladı.
New York'ta düzenlenen Suriye zirvesini de değerlendiren Dışişleri Bakanı Zarif, Viyana zirvesinde Suriye'de terör örgütleri ve kabul edilebilir muhaliflerin ayırt edilmesi ve buna göre müzakerelerin yapılması ve milli vahdet hükümetinin kurulması üzerinde uzlaşmaya varıldığını, fakat görünen o ki şimdilik bu konuda gerekli hazırlıkların tamamlanmadığını ifade etti.
Dışişleri Bakanı Zarif, Suriye'de terörist olmayan grupların daha geniş ve daha ciddi bir şekilde müzakerelere katılmaları gerektiğine vurgu yaparak, İran bu süreci desteklediğini ve çoktandır milli vahdet hükümetinin kurulmasını önerdiklerini kaydetti.


New York'ta geçen Cuma günü düzenlenen Suriye zirvesi, geçen ay Viyana'da düzenlenen ikinci zirvede terör örgütleri ile mücadeleye ve siyasi muhalif grupların Suriye krizinden çıkış için daha fazla işbirliği yapmalarına öncelik verildiğini, fakat pratikte bu bağlamda ciddi bir adım atılmadığını, çünkü hala bazı taraflar Suriye'de siyasi hedeflerine ulaşabilmek için terör örgütlerini ve radikal çeteleri kullanabileceklerine inandıklarını ifade etti.


İran Suriye'de bu ülkenin geleceğini ancak tüm Suriyeli tarafların belirlemesi gerektiğini ve Suriye'nin kaderini belirlemenin her türlü dış müdahale, baskıdan ve yabancıların ileri sürdüğü ön şartlardan bağımsız olması gerektiğini savunuyor. İran mevcut krizi sonlandırmak için güçlü bir diplomasi izlenmesini ve zemini Suriyeli tarafların katıldığı siyasi müzakereler için hazır hale getirerek milli vahdet hükümetinin kurulmasını savunuyor. Ancak bu alanda bölgesel ve uluslararası bazda bazı anlaşmazlıklar göze çarpıyor.


Dışişleri Bakanı Yardımcısı Hüseyin Emir Abdullahian geçen Cuma günü yaptığı açıklamada İran ve Türkiye'nin Suriye üzerindeki anlaşmazlık hakkında iki ülkenin ilişkileri stratejik olduğunu belirtti. Emir Abdullahian, İran ve Türkiye bir konu üzerinde anlaşmazlık yaşadıklarını, bu da Suriye'nin siyasi geleceği olduğunu, fakat bunu da müzakere yoluyla halletmenin mümkün olduğunu ifade etti.


Geçen hafta Cumhurbaşkanı birinci yardımcısı İshak cihangiri, Cezayir'e iki günlük bir ziyaret gerçekleştirerek Cezayir Cumhurbaşkanı ile ikili ilişkileri masaya yatırdı. Cihangiri Cezayir Cumhurbaşkanı ile görüşmesinde Irak, Suriye, Yemen gibi İslam ülkelerinde yaşanan sorunlara işaret ederek Cezayir'in Libya'nın sorunlarının çözümünde rolünü önemli niteledi.
Görüşmede Cezayir Cumhurbaşkanı da iki ülkenin terörle mücadele gibi çeşitli konularda ortak görüşlerine işaretle iki ülke yetkililerinin temasları İran ve Cezayir ilişkilerinin geliştireceğini vurguladı.
Cihangiri'nin Cezayir ziyaretinin iktisadi boyutu hakkında iktisadi bültenimizde bir rapor sunacağız.


İran ve BM uyuşturucu madde ile mücadele icra bürosu dördüncü işbirliği belgesini imzaladı. İran ve BM uyuşturucu madde ve organize suçlarla mücadele bürosu İran'da uyuşturucu madde ile beş yıllık mücadele için 20 milyon dolar tahsis edilmesini öngören belgeyi imzaladı. Bu belgeyi İran'ı temsilen içişleri Bakanı Abdurrıza Rahmani Fazli imzaladı. İran'da uyuşturucu madde ile mücadele yolunda büyük paralar harcanıyor, ancak BM bu paranın çok az bir miktarını karşılıyor.
İran ve BM uyuşturucu madde ve organize suçlarla mücadele bürosu arasında imzalanan önceki üç belgede sarf edilen düşük giderler yüzünden taraflar uyuşturucu madde ile mücadele için gerekli kaynakları temin edememişti.
İçişleri Bakanı Fazli geçen hafta Afganistan'ın komşu ülkelerinin üst düzey yetkililerinin uyuşturucu madde ile mücadele için bir araya geldiği oturuma katılmak üzere Viyana'ya gitmişti.


Geçen hafta Nijerya ordusunun bu ülkede çok sayıda müslümanı katletmesinin ardından İran dışişleri bakanlığı Nijerya'nın Tahran maslahatgüzarını çağırdı ve İran'ın olaydan duyduğu kaygıyı maslahatgüzara bildirdi.
Nijerya ordusu geçen hafta bu ülkenin İslamî hareketinin lideri Şeyh İbrahim Zekzaki'nin evine ve ayrıca şii müslümanların yaşadığı bir semtte kurulan bir Hüseyniye'ye düzenlediği baskında yüzlerce şii müslümanı katletti veya yaraladı ve bazılarını da gözaltına aldı.
Baskın sırasında şeyh Zekzaki'nin oğlu ve yardımcısı ve sözcüsü de hayatını kaybedenlerin arasındaydı.
Haber kaynakları şeyh Zekzaki'nin Nijerya genel kurmay başkanının da aralarında bulunduğu askeri bir konvoyun yolunu kestiğini yazdı.


İran dışişleri bakanlığı Nijerya ordusunun Müslümanlara saldırısını kabul edilemez niteledi ve bu ülkede Müslümanların ve özellikle şeyh Zekzaki'nin can ve mal güvenliğinden Nijerya devleti sorumlu olduğunu açıkladı.
Nijerya'nın Tahran maslahatgüzarı da iki ülkenin iyi ilişkilerine vurgu yaparak İran'ın kaygılarını bağlı bulunduğu devletin üst düzey yetkililerine aktaracağını ve aldığı bilgileri Dışişleri Bakanlığına bildireceğini kaydetti.
Geçen yıl yine yüzlerce Nijeryalı müslüman, dünya Kudüs günü yürüyüşü sırasında şehit edilmişti.
Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Hüseyin Cabir Ensari de Nijerya'da yaşanan olaylardan duyulan derin esefi dile getirerek, Nijerya İslam işbirliği teşkilatının önemli bir üyesi olduğunu, fakat şimdi radikalizm ve tekfirci terör sorunu ile karşı karşıya bulunduğunu, bu şartlarda bu ülkenin milli dayanışmasını ve huzurunu koruyarak terörle mücadeleye öncelik vermesini ve aceleci ve yapıcı olmayan hareketlerden sakınmasını umduklarını ifade etti.015

 

Yorum ekle


Güvenlik kodu
Yenile